INTRODUCIÓN
Grazas Señoras Presidenta.
Desexo antes de nada felicitar a nova Presidenta e ao novo Vicepresidente da Comisión. Do mesmo xeito quero dar as grazas o anterior Presidente pola súa cortesía e hospitalidade coas que sempre recibiume nesta Comisión.
Señorías, é un honor volver comparecer ante esta Comisión para debater sobre educación. Todos os que nos encontramos aquí levamos moito tempo traballando pola educación no noso país, desde diversas instancias, e estou convencido de que o debate de ideas que imos ter esta tarde vai ser frutífero e vai sumar a ese gran proxecto colectivo que é a educación no noso país.
Comparezo nesta Comisión a petición propia para exporlles as principais novidades do curso 2009-10 que agora comeza. Tamén comparezo a petición do Grupo Popular para falar sobre a reforma do Bacharelato, así como para explicar a nosa visión sobre a Lei de Educación de Cataluña.
A continuación darei conta das novidades do curso. Algunha das súas Señorías de diferentes grupos parlamentarios solicitáranme que a miña intervención nesta Sesión e o posterior debate centrásemolo en educación non universitaria.
Entendo que é unha petición razoable e tratarei na miña intervención de seguir esta formulación, pero o certo é que na propia concepción do Ministerio de Educación e nas políticas que estamos desenvolvendo a educación concibímosa como un proceso ao longo de toda a vida, desde as primeiras etapas da educación infantil ata a educación universitaria e de posgrao. E por iso creo ineludible que esta comparecencia verse sobre esta visión integral da educación e a formación no noso país. Se así considérano, o Goberno volverá comparecer noutra sesión para facer unha análise máis en detalle sobre universidades.
COMPROMISOS ASUMIDOS NA ANTERIOR COMPARECENCIA
Señorías, antes de exporlles as novidades do novo curso escolar 2009-10 gustaríame facer mención a unha serie de compromisos que asumín na miña comparecencia do mes de maio. Con iso non pretendo soamente facer honor ás miñas palabras, tamén fágoo porque considero que un compromiso fixado en sede parlamentaria debe ser aquí exposto e sometido a discusión con todos Vdes.
Comprometinme en primeiro lugar a elaborar unha Axenda de traballo con todos os grupos parlamentarios para discutir sobre a proposta que fixo o goberno ás forzas políticas e a toda a sociedade para acadar un Pacto Social e Político pola Educación.
Durante o verán o Ministerio traballou en perfilar unha proposta e unha metodoloxía de traballo e agora co comezo do curso político en setembro comezamos a ter os primeiros contactos.
Certo é que nos gustase comezar antes, pero como todos Vdes. coñecen durante o mes de setembro, coincidindo co comezo do curso en todos os niveis educativos, a Axenda do Ministro está suxeita aos compromisos institucionais coa Comunidade Educativa. Estou convencido de que Vdes. comprenden esta circunstancia.
Puxémosnos en contacto con todos os grupos parlamentarios para fixar unha primeira reunión de traballo. De feito onte celebrouse a primeira reunión co Partido Popular, o primeiro grupo da oposición, e debo dicirlles que foi unha reunión altamente satisfactoria.
Nos próximos días proseguiremos coas reunións con todos os grupos do arco parlamentario, coa convicción de que teremos un diálogo frutífero que nos permitirá acadar os grandes acordos en materia educativa que a sociedade española éstános demandando.
Tamén comprometinme a dar cumprimento á disposición 29 da LOE que prevé a creación dunha Comisión para a avaliación do réxime de concertos. A este respecto teño que dicirlles que se conformou no Ministerio de Educación unha Comisión Técnica que proximamente en coordinación coas organizacións patronais e sindicais aborden o marco para o estudo da contía dos módulos. As súas conclusións serán achegadas á Conferencia Sectorial.
Señorías, do mesmo xeito asumín o compromiso de dialogar con todas as partes implicadas para poder elaborar desde o consenso o Real decreto sobre módulos de concertos. O Ministerio non vai aprobar un Real decreto sen o suficiente consenso.
En relación a estes dous asuntos pódolles asegurar que é vontade deste Ministerio facer un esforzo para acordar e debater, tamén aquí en sede parlamentaria, todas estas cuestións.
Comprometinme igualmente a publicar no mes de xuño o novo Real decreto de avaliación e acreditación das competencias e a experiencia profesional. Pois ben ese Real decreto aprobouse no mes de xullo. Xa estamos traballando na elaboración da documentación necesaria para a súa aplicación, así como na preparación do curso de formación para a habilitación de asesores e avaliadores que se fará entre novembro e decembro. Antes de fin de ano teremos a reunión oportuna coas CCAA para que a primeira convocatoria realícese a principios de 2010.
Aínda que como ben saberán as súas señorías, precisamente este pasado luns, xa entregamos xunto ao Presidente da Comunidade Autónoma das Illas Baleares as primeiras acreditacións ás persoas que demostraran a súa experiencia laboral no terreo da educación infantil posibilitando a acción conxunta da lexislación anterior nalgunhas CCAA e este novo decreto de carácter estatal.
Tamén anunciei que na convocatoria de bolsas para o curso 2009-10 manteríanse as melloras dos últimos anos e aprobaríanse tres novas modalidades. Bolsas de mantemento, cunha contía de 1350 euros; a bolsa-salario no sistema universitario como modalidade de bolsa compensatoria cunha contía de 2800 euros. Con esta modalidade para as bases de renda máis baixos poden acadarse bolsas máximas de 6956 euros se o bolseiro reside fóra do domicilio familiar, e de 5170 euros se residen no domicilio familiar. Así mesmo incorporáronse medidas de compensación para os estudantes universitarios con discapacidade.
As tres novas modalidades foron incorporadas ao Real decreto 922/2009, do 29 de maio, por que se establecen as bases de renda e patrimonio familiar e as contías das bolsas e axudas ao estudo do Ministerio de Educación para o curso 2009-10 e ás correspondentes convocatorias para este curso próximo.
A raíz dunha reflexión do voceiro de IU na miña anterior comparecencia comenteílles que o Ministerio tiña a intención de manter a concepción educativa da educación infantil. O tramo de 0 a 3 anos debe ter un compoñente máis educativo que asistencial sen renunciar ao social que o define.
Así, o Instituto de Formación do profesorado, Investigación e Innovación Educativa está preparando un estudo sobre a percepción, os estereotipos, as expectativas e a cultura da educación que se vive nas familias españolas, co obxecto de incorporar os seus resultados nas políticas que desenvolve o goberno, en cooperación coas CCAA, en materia de educación infantil.
COMPROMISOS UNIVERSIDADES
Señorías permitanme que lles expoña algúns compromisos que tamén asumín na miña anterior comparecencia no sistema universitario.
O primeiro deles foi a intención do goberno de acordar un novo modelo de financiamento universitario no marco da Estratexia Universidade 2015 antes de final de ano. A Comisión Mixta de financiamento reuniuse o pasado 13 de xullo. Con posterioridade solicitouse ás universidades información dos seus estados financeiros para a súa análise por parte de expertos na materia, quen se reuniron a primeiros de setembro para elaborar un primeiro borrador. Nas próximas semanas entregaremos o borrador as Universidades e CCAA para o seu estudo e mellora, esperando culminar este proceso antes de que finalice este ano 2009.
Tamén comprometinme a acordar coas Universidades e as CCAA no mes de xuño a posta en marcha en condicións de flexibilidade do novo Máster de Secundaria. Así, adoptouse un acordo no Consello de Universidades de data e na Conferencia Xeral de Política Universitaria.
Na próxima reunión do Consello de Universidades previstas o 5 de outubro está previsto informar sobre o Proxecto de Orde Ministerial e do Real decreto ao respecto.
Señorías, como Uds lembran o Presidente do Goberno anunciou no Debate do Estado da Nación a concesión de axudas para matrículas de Máster Oficial aos titulados universitarios que estivesen en desemprego. A Orde de convocatoria das devanditas axudas foi publicada no BOE o pasado 20 de agosto.
Na miña última comparecencia varia Grupos Parlamentarios preguntáronme sobre o traballo desenvolvido pola ANECA, sobre todo en materia de verificación de títulos. Naquel momento anuncieílles que existían 1293 propostas de graos, de que 587 recibiran informe positivo e 64 negativos. Asegureílles que nas seguintes semanas poderíanse informar outros 300. Pois ben, a data 15 de setembro, foron verificados positivamente 1236 propostas favorablemente e 78 desfavorables.
Ante as dúbidas xurdidas no proceso de acreditación do profesorado comenteílles que se ía a celebrar unha reunión da Comisión de Reclamacións para aclararas. A devandita reunión xa se celebrou, e o Consello de Universidades do próximo día 5 de outubro vai informar sobre o proxecto de Orde Ministerial ao respecto.
Algunhas das súas Señorías mostraron tamén a súa preocupación pola necesaria coordinación entre o Ministerio de Educación e o Ministerio de Ciencia e Innovación. O meu compromiso entón foi establecer mecanismos eficientes de coordinación entre ambos os dous ministerios.
Hoxe pódolles anunciar que no Real decreto de Estrutura do Ministerio de Educación foi incluída unha Comisión de Coordinación cuxa composición e regulamento definirase no Real decreto que está en fase de tramitación. A iso hai que engadir o permanente contacto e traballo en común dos dous Ministerios a nivel de Ministro e Secretarios Xerais. Froito deste traballo en común foi a convocatoria conxunta entre os dous Ministerios do Campus de Excelencia Internacional, tal e como lles asegurei que se faría na miña anterior comparecencia.
Tamén lles anunciei que o Ministerio tiña previsto aprobar nos próximos meses o Estatuto dos PDI, para o cal seguimos traballando. Así, a mesa de negociación mantivo unha reunión a mediados de setembro e convocarase outra a mediados de outubro. Nun prazo breve de tempo presentarase un borrador definitivo.
Señoría, expresei que a posición do Ministerio sería, dada a conxuntura económica, defender a idea de non incrementar as taxas universitarias, aínda sendo unha cuestión que non decide o Goberno de España. Pois ben como Vdes. coñecen na Conferencia Xeral de Política Universitaria do pasado 2 de xullo aprobáronse os prezos públicos de graos e títulos para o próximo curso 2009-10 cunha pinza de – 0,2 ao 3,8%; e para Masteres as taxas non aumentarán.
En relación á preocupación dalgúns grupos parlamentarios sobre os estudos de Medicina, infórmolles que na Conferencia Xeral de Política Universitaria do mes de xuño aprobáronse as prazas de medicina. Tamén reuninme coa Ministra de Sanidade e Política Social para abordar a situación do ensino e formación nesta disciplina. Chegamos ao acordo de crear unha Comisión de ligazón e coordinación para analizar a oferta de prazas de títulos de medicina.
Finalmente tamén preguntáronme polas inquietudes dalgúns estudantes e profesores sobre as titulacións en arquitectura e asegureílles que se buscaría a interlocución cos arquitectos. Hoxe pódolles dicir que estamos dialogando co Consello Xeral de Arquitectos e os estudantes para buscar solucións aos problemas que nos propuxeron.
Señorías, desculpen se esta exposición do grao de cumprimento de compromisos asumidos foi moi extensa, pero considero que por respecto a Cámara e a todos Vdes. era a miña obriga facera. Cumprir coa palabra dada non só debe ser algo inherente á responsabilidade de gobernar, senón que tamén fortalece a credibilidade das nosas institucións, entre elas o Parlamento. É a mellor contribución que podemos facer para fortalecer a nosa democracia. Vdes. desde a súa responsabilidade de representantes dos cidadáns na súa tarefa de control ao Goberno, e eu como Ministro responsable da educación no noso país.
INICIO DO CURSO ESCOLAR 2009-10
Paso a continuación a esbozarles as principais novidades e os obxectivos que persegue o Goberno en materia educativa neste curso escolar que recentemente comezou.
Son consciente de que este comezo de curso non é como calquera outro. As dificultades económicas por que atravesa o noso país fixeron que moitos ollos vólvanse a observar e analizar o noso sistema educativo pola gran importancia que vai ter para o devir futuro do noso benestar como sociedade.
O Goberno está establecendo medidas para garantir as políticas sociais e para loitar contra as consecuencias da devandita crise, e, ao mesmo tempo, propuxo á sociedade española un novo modelo de desenvolvemento económico, un novo modelo para o benestar futuro do noso país.
E ese novo modelo, ese cambio na nosa forma de medrar e desenvolvernos está inexorablemente unido á educación, a formación, o coñecemento e á innovación. O reto de mellorar o noso sistema educativo, da súa modernización e do seu impulso está presente en todas as medidas que está tomando o Ministerio neste comezo do curso escolar.
O Goberno ao longo do presente curso seguirá desenvolvendo o Plan contra o Abandono Escolar Prematuro en colaboración coas CCAA. Na última reunión da Comisión Xeral acordouse iniciar un traballo de sistematización das medidas contra o abandono que se está iniciando durante este mes de setembro.
Tamén seguiremos impulsando o Plan de Reforzo Orientación e Apoio (PROA). Actualmente éstáse procedendo á sinatura dos Convenios con todas as CCAA. Estes convenios supón pasar de 2.636 centros no curso 2008-09 a 3433 no curso 2009-10. O financiamento para este Plan durante o ano 2009 é de 49.650.000 euros.
Do mesmo xeito, éstánse pechando os acordos coas CCAA para poder asinar os Convenios do Plan de Apoio á aplicación da LOE. O financiamento durante 2009 acadará os 106 millóns de euros.
En educación infantil, e en relación á gratuidade do segundo ciclo desta etapa educativa o Ministerio está distribuíndo entre as CCAA o crédito de 381 millóns. En relación ao Plan Educa3 están en proceso de negociación os convenios coas CCAA que queremos pechar ao longo do mes de outubro. O Ministerio financia en 2009 este Plan un total de 100 millóns de euros.
DATOS E NOVIDADES DO CURSO ESCOLAR 2009-10
Señorías, durante este curso 2009-10 haberá 7.362.961 alumnos nas nosas aulas, 176.155 máis que no ano pasado, o que supón un 2,4% máis. Eles son os principais protagonistas da educación. E a mellor capital produtiva e social para o futuro do noso país.
Quero destacar que este ano se incorporan á Formación Profesional de Grao Medio e Superior 42.614 persoas máis que o ano pasado, é dicir, un incremento do 7,8%. Este dato é de enorme relevancia tendo en conta que a Formación Profesional é a gran prioridade da nosa educación. Temos un ambicioso proxecto para que a Formación Profesional se transforme no gran motor de cambio e transformación cara a ese novo modelo económico e produtivo.
Así mesmo, observamos con satisfacción como se incrementa o número de nenos e nenas na etapa educativa infantil. En concreto, 63.550 nenos máis que o curso pasado, grazas ao Proxecto Educa3 que estamos impulsando en colaboración coas CCAA.
Creo que todos debemos congratularnos de ver como aumenta o número de alumnos que realiza estudos postobrigatorios despois de 15 anos de descenso.
Señorías, creo necesario que toda a sociedade española involúcrese no estímulo cara á formación e educación de nenos e mozos. Todos os que estamos nesta sala estamos convencidos que o éxito escolar garante mellor non só unha formación integral como cidadáns, senón tamén permite a cada persoa máis posibilidades de levar a cabo o seu propio proxecto vital; potencia a súa empregabilidade futura; e supón un investimento de futuro para toda a sociedade.
A sociedade española debe estimular e apoiar os estudantes. Debe facer un esforzo permanente nesta dirección, pero os nosos estudantes deben contribuír tamén co seu propio traballo e esforzo, asumindo a súa responsabilidade, coñecedores que eles serán os cidadáns, traballadores, empresarios, e innovadores que protagonizarán o futuro da sociedade española.
Unha das principais apostas para este curso escolar é o Proxecto Escola 2.0. Un Proxecto integral que vai impulsar a modernización do noso sistema educativo a través do uso e incorporación de novas tecnoloxías como ferramentas fundamentais na aprendizaxe. Queremos que as nosas aulas se convertan en grandes espazos de comunicación, de diálogo aberto e de innovación nas formas de aprender e ensinar.
Cun financiamento conxunto para este curso entre Estado e CCAA de 200 millóns, vai permitir que os alumnos de 5º de primaria dispoñan dun ordenador ultraportátil; ter aulas dixitais garantindo a conectividade a Internet e a interconectividade, así como o acceso a Internet nos domicilios en horarios especiais; asegurar a formación do profesorado en aspectos tecnolóxicos, metodolóxicos e sociais para a integración destes recursos nas prácticas docentes; xerar e facilitar o acceso a medios dixitais educativos; e implicar alumnos e familias neste gran reto de modernización.
Comezamos por quinto de primaria, e durante o mes de setembro o proxecto está implantandose en diferentes aulas por todo o país para 7.100 estudantes. Ao longo do curso implantarase progresivamente en todas as aulas de 5º e 6º de primaria, e tamén de 1º e 2º de ESO, dependendo de cada Comunidade Autónoma. O obxectivo é que antes que acabe o curso 392.000 alumnos e 20.000 profesores en máis de 14.400 aulas poidan emprender este novo desafío do noso sistema educativo.
Con oito Comunidades Autónomas xa pechamos un acordo e os respectivos convenios asinaranse nas próximas semanas.
Quero tamén referirme aos profesores. O seu traballo e labor nunca están suficientemente eloxiados. Son outra das nosas prioridades. Queremos que os 674.425 profesores dos nosos centros sentan que estamos apoiandolles permanentemente, non só con boas palabras, senón tamén con feitos. Mellorando a súa formación, reivindicando sen descanso o seu labor, e garantindolles unha carreira profesional, a través do futuro Estatuto da Función Pública Docente en que xa estamos traballando cos representantes dos traballadores nunha Mesa de traballo que foi constituída o pasado 15 de setembro.
Señorías, a formación dos profesores é unha cuestión vital para a modernización e mellora do noso sistema educativo. A partir do 1 de outubro deixa de ter vixencia o antigo CAP e durante este curso entra en vigor un novo Máster de Secundaria. A súa posta en marcha vai supor a formación de profesores máis preparados e capacitados para o seu desempeño nos centros educativos do século XXI.
Co devandito Máster vaise a flexibilizar a formación cunha presencialidad do 65; vaise a facilitar o recoñecemento de competencias adquiridas coa experiencia laboral, así como doutro tipo de formación; e vaise a esixir maior formación en linguas estranxeiras.
Non quero deixar de referirme neste momento a unha cuestión que estes días estivo presente nos debates sobre a educación. Desexo manifestar con total rotundidade que o Ministerio traballa todos os días por mellorar as condicións de traballo dos profesores.
Estou completamente de acordo en apoiar e reforzar os profesores, pero creo necesaria unha profunda reflexión sobre algúns problemas que se detectaron nas aulas e tamén fóra delas.
Por iso debemos pensar coidadosamente que medidas debemos tomar. E ademais debémolo facer entre todos: administracións, grupos políticos e Comunidade Educativa. Necesitamos un diagnóstico compartido do que pasa nas aulas e fóra delas, para despois establecer medidas que sexan o reflexo dun amplo consenso.
Señorías, durante este curso 2009-10 terminarase de implantar a LOE en todas as etapas educativas. Así implantaranse con carácter xeral as ensinanzas correspondentes a 5º e 6º da educación primaria regulada pola LOE.
A partir deste curso 2009-10 cada alumno disporá ao finalizar a educación primaria dun informe de aprendizaxe, os obxectivos acadados e as competencias básicas adquiridas.
Nun dos cursos do terceiro ciclo da etapa engadirase a área de Educación para a Cidadanía e os Dereitos Humanos. Así mesmo neste terceiro ciclo desta etapa educativa, as Administracións educativas poderán engadir unha segunda lingua estranxeira, cuestión que estimo esencial para o futuro dos nosos estudantes.
Tamén se completa durante este curso escolar a implantación do Bacharelato co 2º curso, de tal forma que os alumnos poidan optar a calquera das materias contempladas no Real decreto que establece a estrutura do Bacharelato e fixa as súas ensinanzas mínimas. A partir deste curso ofrecerase de forma xeneralizada para os alumnos de 1º de bacharelato a vía de artes escénicas, música e danza.
O alumnado que finalice bacharelato deberá presentarse a nova proba de acceso á universidade que consta de dúas fases, unha xeral e obrigatoria para todos os alumnos, e outra específica para quen desexe mellorar nota. Por primeira vez, o alumnado que finalice un ciclo formativo de grao superior e desexe acceder aos estudos universitarios farao nas mesmas condicións que o alumnado que realice a proba. É outro paso máis na liña de facer máis flexible o noso sistema educativo.
Coa implantación da LOE en todas as etapas chegará o momento de avaliar este esforzo iniciado fai tres anos e que persegue incrementar a calidade, a igualdade de oportunidades, o esforzo individual e a motivación dos alumnos e profesores.
Señorías, como manifestei en diferentes ocasións o Goberno ten un compromiso ineludible coa formación profesional. Unha formación profesional que debe estar no corazón do noso sistema educativo. Temos que recoñecer que isto non sempre foi así. Pero agora non podemos perder tempo en falar do pasado, senón que debemos ollar ao futuro. E o futuro da nosa educación e a nosa formación está inexorablemente vinculado á mellora e modernización do noso sistema de formación profesional. É o gran reto colectivo da nosa educación.
O noso país ten un déficit en titulados de Formación Profesional de Grao Medio, que debemos corrixir co esforzo de todos. E os primeiros resultados éstánse dando xa este mesmo curso, de feito A matrícula nos devanditos ciclos está aumentando de maneira significativa. Por primeira vez nos últimos 15 anos incrementouse o número de alumnos en Formación Profesional. Neste curso que agora comeza haberá 585.000 alumnos, é dicir, 42.000 máis que o curso pasado, o que supón un incremento do 7,8%. Este aumento é especialmente sensible no número de alumnos matriculados nos Programas de Cualificación Profesional Inicial que medra un 31%.
Necesitamos un sistema moito máis flexible que permita un tránsito máis fluído entre os diferentes niveis e que dea resposta ás novas demandas sociais e económicas do noso país. Un sistema flexible que responda tanto ás necesidades dos mozos en idade escolar como á poboación adulta, introducindo as adaptacións necesarias no contido e as modalidades da oferta formativa.
Neste curso que comeza imos implantar en colaboración coas CCAA a Plataforma Virtual para a Formación Profesional a distancia dos Ciclos Formativos en educación infantil e emerxencias sanitarias. A introdución destas novas ferramentas vai permitir eliminar barreiras, compatibilizar os estudos coa vida laboral e familiar, e achegar a formación a moitas persoas do noso país.
Así mesmo durante este curso vaise a elaborar e aprobar o Decreto que regulará as validacións entre a FP de Grao Superior e os estudos de Grao Universitario.
Como xa lles anunciei anteriormente creouse unha nova modalidade de bolsas dirixidas aos estudantes de Programas de Cualificación Profesional Inicial. Trátase dunha bolsa de 1350 euros para aqueles alumnos con maior risco de Abandono escolar. Temos que facer un esforzo adicional como sociedade para garantir o éxito destes alumnos con máis problemas e dificultades. Unha bolsa cuxa concesión da contía total estará supeditada, precisamente, aos resultados obtidos.
Co obxecto de avanzar na flexibilidade do sistema aprobouse o pasado mes de xullo Decreto de Avaliación e Acreditación das Competencias Profesionais e durante este curso 2009-10 ímoso a pór en marcha. Con iso imos conseguir que moitas persoas con experiencia laboral e profesional poidan mellorar a súa formación e ver recoñecido a súa aprendizaxe coa titulación correspondente.
O pasado mércores 23 de setembro presentouse a Rede de Centros de Referencia Nacional para as 26 familias profesionais, con polo menos un centro en cada Comunidade Autónoma. O reto do futuro será vincular estes centros ao desenvolvemento dos territorios, impulsar os programas máis innovadores e dar resposta, a través da mellora na formación dos estudantes dos nosos Centros, aos sectores emerxentes que protagonizarán o cambio do noso modelo de desenvolvemento económico.
Señorías, o Goberno impulsou desde a aprobación da LOE a avaliación do sistema. As avaliacións periódicas son indispensables para orientar as medidas e políticas educativas.
O curso pasado levouse a cabo por primeira vez a avaliación xeral de diagnóstico en 4º de primaria. Ao finalizar o curso teremos os resultados. Ao longo do curso 2009-10 realizarase a avaliación xeral de diagnóstico cos alumnos de 2º da ESO.
Señorías, aos poucos ímosnos achegando os grandes países europeos no esforzo que fai o Estado pola educación. Neste curso que agora comeza o investimento do conxunto de Administracións Públicas ascenderá a 52.000 millóns de euros, é dicir, un 4,95% de noso PIB, a tan só unha décima da Unión Europea. Sabemos que aínda queda un camiño por percorrer, pero é xusto recoñecer aquí o enorme esforzo da sociedade española que incrementou nun 80% o orzamento destinado a educación nos últimos 8 anos.
O reto do futuro vai ser fixar un compromiso conxunto de todas as Administracións para seguir aumentando o financiamento da educación e a formación. Pero con iso non abondará. Teremos tamén que avaliar a forma en que o estamos facendo. Sempre entendín que a rendición de contas non só é unha forma de facerse acredor da confianza dos cidadáns, senón que tamén é a mellor forma de servir ao benestar público da sociedade.
Non podo deixar de referirme ás bolsas. As bolsas son para o Goberno a gran prioridade da nosa educación. O mellor garante da igualdade de oportunidades. A mellor forma de axudar e apoiar os nosos mozos e as súas familias para o acceso ás oportunidades que brinda a educación.
Este ano imos destinar 1.454 millóns de euros que beneficiarán a máis de 1.600.000 alumnos. Unha cifra que non ten parangón na nosa Historia, pero que imos seguir incrementando, porque este esforzo é a mellor garantía para o progreso de cada cidadán e para o desenvolvemento do noso país.
UNIVERSIDADES
Señorías, na miña anterior comparecencia tiven a ocasión de exporlles o estado de adaptación da universidade española ao Espazo Europeo de Educación Superior. Entón dixénlles que se fixera un gran esforzo común entre o Goberno, as CCAA e as propias Universidades.
Os traballos da ANECA e da Comisión de Plans de Estudos do Consello de Universidades permitiron proceder a verificar os títulos con maior dinamismo e eficacia e, nestes momentos, tal e como lles anunciei anteriormente son 1236 as propostas de títulos de Grao que obtiveron unha verificación positiva, o que supón que se acadou xa o 50% do número de títulos que previsiblemente se ofertarán durante o curso 2010-11 que é cando finalizará o proceso de adaptación das ensinanzas ao EEES.
Con respecto aos títulos de Máster Universitario obtiveron verificación positiva 1527 Másters. Así mesmo verificáronse 972 Programas de Doutoramento.
En definitiva, estas cifras confirman o éxito da adaptación da universidade española ao EEES que culminará a finais do próximo curso.
Porén, o traballo en relación á adaptación non acaba aquí. Por iso, o Ministerio traballa nunha proposta en relación a algún dos elementos do Real decreto de ordenación dos ensinos universitarios aprobado en 2007 co obxecto de perfeccionar a posta en marcha dos títulos.
Así, en colaboración coas Universidades, CCAA e Axencias de Avaliación concretarase o proceso de seguimento dos títulos de Grao e Máster implantado, o seu ámbito de aplicación e a súa temporalización.
O Ministerio tamén traballa para ter nun prazo breve de tempo o borrador do Real decreto das ensinanzas de doutoramento, e en breve constituirase o Comité do Marco Español de Cualificacións para a Educación Superior que a partir do traballo realizado pola Comisión de Apoio concretará o devandito Marco.
Tamén quero referirme á convocatoria do Campus de Excelencia Internacional que é unha das grandes apostas pola modernización e internacionalización das universidades españolas.
Desexo manifestar a miña satisfacción polo éxito desta Convocatoria. A maior parte das universidades públicas españolas (un 84%) presentaron plans estratéxicos, así como un terzo das privadas. As Universidades realizaron un gran esforzo na presentación destas candidaturas.
Nestes momentos o Ministerio encóntrase no proceso de selección dos 15 plans que optarán ao devandito recoñecemento e que obterán un financiamento de ata 200.000 euros para desenvolver en maior profundidade o plan solicitado.
Con posterioridade a esa data eses 15 plans estratéxicos presentarán a súa candidatura ante unha comisión de expertos que seleccionarán a aqueles que terán ese sinal de calidade. Temos previsto que a resolución se produza a finais do mes de novembro. o Ministerio concederá préstamos sen xuros ás CCAA onde se encontran as universidades, que serán complementados con subvencións do PlanE que xestiona o Ministerio de Ciencia e Innovación.
CEUTA E MELILLA
Señorías, o ámbito de xestión directa do Ministerio ten que ver coas cidades de Ceuta e Melilla. Todos os programas do Ministerio teñen unha gran importancia para a educación nestas dúas cidades.
En Melilla durante este curso increméntase en 38 o número de profesores pola posta en marcha do Colexio de Altos do Real, polo reforzo do número de orientadores de IES e a implantación de novos ciclos formativos. Reforzouse tamén o cadro de persoal de inspectores de educación, pasando de 4 a 5 inspectores.
Quérolles anunciar que proximamente visitarei Melilla para coñecer e inaugurar formalmente o Colexio de Altos do Real.
Durante este curso o Ministerio comeza a edificación da Escola Oficial de Idiomas, o Conservatorio Profesional de Música e o Centro de Persoas Adultas.
En Ceuta increméntase en 12 o número de profesores polo reforzo en orientadores e a implantación de novos ciclos formativos en Formación Profesional e Programas de Cualificación Profesional Inicial.
Finalmente en ambas as dúas cidades seguimos traballando en cooperación cos Gobernos Locais para fortalecer o ensino infantil e o desenvolvemento de programas centrados nos colectivos máis desfavorecidos da cidade.
BACHARELATO
Señorías, o Grupo Popular tiña rexistrada tamén unha petición de comparecencia da miña antecesora no cargo, con data 24 de marzo para informar sobre a reforma do bacharelato. Con moito gusto expóñolles a posición do Ministerio ao respecto, aínda que considero que na miña comparecencia do mes de maio xa debatemos sobre esta cuestión sobradamente.
Como consecuencia da sentenza do 2 de febreiro de 2009 da Sala terceira do Tribunal Supremo por que se declara a nulidade do apartado segundo do artigo 14 do Real decreto 1467/2007, do 2 de novembro, por que se establece a estrutura do Bacharelato e fíxanse as súas ensinanzas mínimas, o alumnado con tres ou catro materias non superadas de 1º non poderá repetir 1º cursando esas materias e a un tempo anticipar dous ou tres materias de 2º curso.
Posteriormente chegouse a un Acordo na Conferencia Sectorial de Educación, a que se adheriron a maioría das Comunidades Autónomas, sobre a repetición no primeiro curso de bacharelato, nos seguintes termos:
Os alumnos que ao finalizar o primeiro curso de Bacharelato obteñan avaliación negativa en tres ou catro materias poderán, con coñecemento se é o caso das súas familias, tomar unha das seguintes opcións:
Señorías, como asegurei noutras ocasións o Goberno ten un absoluto respecto polas decisións xudiciais. De aí que para cumprir coa devandita Sentenza e garantir a maior homoxeneidade posible na súa aplicación traballouse en estreita colaboración coas CCAA para conseguir este Acordo en Conferencia Sectorial.
O Ministerio sempre traballará por e para o acordo nesta e en todas as materias. Seguimos considerando que a flexibilidade é unha das cuestións máis relevantes para afrontar algúns desafíos do noso sistema. E como indiquei en numerosas ocasións, a flexibilidade non está rifada coa esixencia, non trátase como se insinuou nalgúns foros de regalar cualificacións. Trátase de apoiar os alumnos con dificultades para que non renuncien a seguir formandose.
LEI DE EDUCACIÓN DE CATALUÑA
Señorías, o Grupo Popular pediu a miña comparecencia para explicar as actuacións que vai adoptar o Goberno tras a aprobación da Lei de Educación en Cataluña.
O primeiro que quero dicir ao respecto é que o Goberno está actuando nesta materia da mesma forma que fai con toda a lexislación promovida por calquera parlamento autonómico: Desde a normalidade institucional. Con diálogo e respecto ao marco constitucional e estatutario e, en calquera caso, respectando as vías que contempla o noso ordenamento xurídico.
Cataluña iniciou un proceso político e social que incluíu no seu momento un Pacto pola Educación coa Comunidade Educativa Catalá e que culminou coa aprobación da Lei de Educación o pasado 10 de xullo.
Señorías, ante todo temos que respectar a lexitimidade institucional do Parlamento catalán para aprobar unha Lei educativa propia, como fixeron outras Comunidades Autónomas, pois a función das Administracións Educativas non só é a de executar as políticas estatais, senón tamén elaborar a súa propia norma.
Gustaríame facer algunhas consideracións acerca desta Lei. Na miña opinión, esta norma fai importantes contribucións ao debate educativo. Unha delas é a autonomía que se outorga aos centros docentes en materia pedagóxica, xestión e a súa relación co medio, cuestión central nos bos resultados educativos dalgúns países europeos que puxeron en marcha este tipo de medidas.
En consonancia con dotar de autonomía aos centros, a Lei reforza a función directiva, a avaliación como forma de render contas de todo o sistema e como forma de comprobar a adecuación dos resultados ao proxecto de cada centro e as súas necesidades, e a implicación das familias a través da carta de compromiso educativo.
Considero que todas elas son medidas que van contribuír á modernización da educación en Cataluña, así como á mellora da calidade e o éxito dos alumnos. Unha Lei que considero moi positiva.
O Ministerio como non pode ser doutra maneira está estudando con detemento todo o articulado, como fai con calquera outra norma, para ver se se adaptan en toda a súa extensión á orde constitucional e á lexislación estatal.
Se existisen dúbidas sobre parte do articulado, a intención do Goberno é activar o procedemento de conciliación previsto para chegar a un acordo da Comisión Bilateral Generalitat-estado.
PACTO POLA EDUCACIÓN
Señorías, ao longo da miña exposición repetín en varias ocasións as palabras diálogo, acordo, colaboración e cooperación. Así é como entendo o traballo que a sociedade hanos encomendado para mellorar a educación no noso país.
Non son palabras ocas e baleiras de contido. Responden a unha realidade incontestable: Sen grandes acordos entre Administracións, forzas políticas, axentes sociais e Comunidade Educativa non podemos avanzar en materia educativa.
Os problemas e os retos do noso sistema educativo esixen unha batería de medidas en que o protagonista non pode nin debe ser un Goberno, un partido, ou unha asociación. Este labor é unha tarefa colectiva. E de pouco servirán as medidas tomadas de maneira unilateral.
Por iso, desde que asumín o cargo vin falando da necesidade de forxar un Pacto Social e Político pola Educación.
Con motivo do inicio do curso político o Presidente do Goberno fixo unha oferta de Pacto en materia de educación. É evidente que a proposta vai dirixida en primeiro lugar, ao principal partido da oposición, pero tamén ao resto das forzas políticas do Parlamento.
Na miña comparecencia do mes de maio asumín o compromiso de formalizar unha Axenda de traballo. Como xa comentei con anterioridade este é o momento de comezar a traballar.
Onte, mantiven a primeira reunión coa Secretaria Xeral do Partido Popular. Foi un unha reunión cordial e estivemos falando dos aspectos concretos sobre os que debemos pórnos a debater en materia educativa.
Podemos e debemos chegar a un acordo. Xa se produciu un gran achegamento na última moción consecuencia dunha interpelación que presentou o Grupo Popular no primeiro pleno de setembro no Congreso. Lémbrolles que unha semana máis tarde chegouse a un acordo entre o Grupo Socialista e o Grupo Popular, a que se sumaron outros grupos, para aprobar de maneira conxunta unha moción en materia de Formación Profesional. Este pequeno paso é a mellor demostración de que se existe vontade política podemos pórnos de acordo en moitas cousas. E eu estou convencido de que a vontade política existe en todos os grupos da Cámara.
O Ministerio tamén se puxo en contacto cos voceiros dos diferentes grupos parlamentarios para fixar nos próximos días reunións con todos e cada un deles sen excepción.
Aínda que teremos ocasión de debater máis en profundidade nas devanditas reunións, gustaríame levar a cabo unha serie de consideracións xerais sobre esta Proposta de Pacto Social e Político pola Educación.
Considero que por riba das nosas lexítimas consideracións ideolóxicas e políticas hai moitas cuestións sobre as que hai xa un acordo previo. E creo que existen unha serie de principios básicos sobre os que basear este gran Acordo.
FINAL
Señorías, finalizo xa a miña intervención. Estamos ao comezo dun curso nas nosas aulas que vai ser fundamental para o devir futuro do noso país. A modernización e a mellora da nosa educación esixen de todas estas medidas que lles anunciei e de moitas máis.
Desexo que este curso que agora comeza supoña o punto de inflexión nese reto e desafío de converter a educación no gran motor do desenvolvemento e o benestar do país.
Coa proposta de Pacto Social e Político pola Educación que o Goberno fixo a todos os grupos parlamentarios e a toda a sociedade española estamos contribuíndo a ese logro futuro. E facémolo desde o convencemento de que para lograro necesitamos o concurso de todas as Administracións, Comunidade Educativa, Grupos Políticos e a sociedade no seu conxunto. A mesma Sociedade que hoxe óllanos expectantes porque do que aquí decidamos e acordemos depende o futuro da educación e o futuro do noso país.
Moitas grazas.
