O Espazo Iberoamericano do Coñecemento (EIC) é unha iniciativa que xorde no marco das Cimeiras Iberoamericanas de Xefes de Estado e de Goberno, 
que se celebran anualmente desde o ano 1991.
Durante a Cimeira celebrada en Salamanca en outubro de 2005, e a proposta do Presidente do Goberno español, José Luis Rodríguez Zapatero, os mandatarios acordaron "avanzar na creación dun Espazo Iberoamericano do Coñecemento, orientado á necesaria transformación da educación superior, e articulado arredor da investigación, o desenvolvemento e a innovación, condición necesaria para incrementar a produtividade brindando mellor calidade e accesibilidade aos bens e servizos para as nosas vilas así como a competitividade internacional na nosa rexión". Así mesmo, solicitaron á Secretaría Xeral Iberoamericana (SEGIB) , á Organización de Estados Iberoamericanos para a Educación, a Ciencia e a Cultura (OEI) e ao Consello Universitario Iberoamericano (CUIB) , que tomasen as medidas necesarias para facer realidade este espazo común do coñecemento en Iberoamérica.
Co impulso desta nova iniciativa tratábase tamén de recoñecer, sistematizar e dar apoio a unha realidade que as propias institucións de educación superior viñan forxando mediante unha intensa e cada vez máis estreita colaboración, froito de grandes esforzos institucional e fundada nunha historia, unha cultura e unhas linguas que compartimos.
Seguindo o mandato dos Xefes de Estado e de Goberno, os tres organismos rexionais avanzaron no proceso de consultas e concertación con vistas á constitución do EIC, sobre a base dos principios de gradualidad, flexibilidade, calidade, corresponsabilidade, multilateralidad, complementariedade solidaria e beneficio mutuo. A partir dun diagnóstico da situación da educación superior e a ciencia na rexión, fóronse deseñando diversas iniciativas orientadas a contribuír, desde unha perspectiva rexional, á mellora da calidade da educación superior dos nosos países.
A estrutura organizativa do EIC, á que iranse sumando as diversas iniciativas e programas desenvolvidos no seu seo, é a seguinte:
Os máximos responsables de educación superior da rexión traballaron na definición das principais liñas de acción que nunha primeira etapa deberíanse desenvolver no marco deste espazo común, referidas especialmente a atender as asimetrías, a heteroxeneidade e a diversidade rexional, sobre a base dunha acción solidaria, complementaria e concertada entre os diversos actores involucrados. As tres grandes liñas de acción exposta son:
Neste sentido, a concertación no marco do Espazo Iberoamericano do Coñecemento comezou a dar os seus froitos. Na Cimeira Iberoamericana celebrada en Chile en novembro de 2007, aprobouse a Iniciativa Iberoamericana de mobilidade académica de posgrao "Pablo Neruda", cuxo obxectiva central é contribuír, a través da mobilidade de mozos investigadores e profesores de programas de mestría e doutoramento, á formación de recursos humanos altamente cualificados en áreas consideradas como prioritarias para o desenvolvemento rexional. A mesma foi presentada por cinco países iberoamericanos: Arxentina, Cuba, Colombia, España e México.
A internacionalización da educación superior en España é un dos eixes centrais da Estratexia Universidade 2015, e nese marco, o Espazo Iberoamericano do Coñecemento adquire unha relevancia especial. É por iso que desde a Secretaría de Estado de Universidades éstáse participando activamente na construción deste Espazo e naquelas iniciativas e programas que se vaian deseñando con vistas a unha maior e mellor cooperación entre os sistemas de educación superior, ciencia e innovación na rexión.
Foro Iberoamericano de Responsables de Educación Superior, Ciencia e Innovación:
Iniciativa "Pablo Neruda":
18 de xullo de 2008
09 de xullo de 2008
